Dziś możemy mówić o bieliźnie otwarcie i bez skrępowania, ale jeszcze niedawno było zupełnie inaczej. Przez długi czas bielizna była tematem tabu, nie mówiąc już o tym, że samo jej pokazywanie publicznie uznawano za nietakt. Jednak świat nie stoi w miejscu, a bielizna trafiła na pokazy mody, wybiegi i międzynarodowe targi. Współcześni producenci pokazują, że może być elegancka, kolorowa i różnorodna, pisze portal lodzanka.eu.
Bielizna na przestrzeni lat przeszła wiele transformacji. Wiele elementów odeszło w zapomnienie, inne przekształciły się lub ewoluowały w coś wyjątkowego.
Zanurzmy się więc razem w świat mody bielizny w tym artykule.
Kiedy wszyscy zaczęli nosić bieliznę w Łodzi?
Jeśli wydaje się wam, że znana nam dziś bielizna pojawiła się bardzo dawno temu, muszę was rozczarować. Uważa się, że pierwsze prototypy nowoczesnej bielizny intymnej pojawiły się w średniowieczu, a jako pierwsze zaczęły nosić majtki kurtyzany. Choć starożytni Egipcjanie również próbowali okrywać intymne części ciała, były to raczej sztywne kawałki materiału związane wokół genitaliów.
Dopiero w ciągu ostatnich kilku dekad bielizna w swojej współczesnej formie stała się elementem codziennego życia łodzian. Bielizna damska pojawiła się już w pierwszej połowie XIX wieku, czyli na długo przed tym, jak podobne ubrania pojawiły się w męskiej garderobie. Jej głównym zadaniem było okrycie najbardziej intymnych części ciała.
Zapytacie co wcześniej noszono w Łodzi? Odpowiadamy na to poniżej.
Bielizna w Łodzi w XVII wieku
Przenieśmy się do XVII wieku, kiedy to pojawiły się pantalony – element damskiej bielizny, rodzaj rajstop o długości od pasa aż do kolan. Nazwa tego elementu garderoby pochodzi z Włoch, gdzie podobne ubranie nosił bohater sztuki teatralnej.
Pod koniec XVIII wieku pantalony ewoluowały. Stały się dłuższe, zaczęto je nosić na ramiączkach (szelkach) i szybko stały się nieodłączną częścią garderoby typowego Europejczyka tamtych czasów.
Pantalony noszono głównie dla dodatkowego ocieplenia dolnej części ciała. Było to wówczas bardzo ważne, zwłaszcza dla kobiet, ponieważ niewiele było sposobów dbania o zdrowie intymnych części ciała. Pantalony produkowano z dość sztywnej tkaniny, która pozwalała zachować ciepło, co sprzyjało ochronie delikatnego zdrowia kobiet i zapobiegało wielu chorobom.
Pojawienie się gorsetów pod koniec średniowiecza

Gorsety od dawna uznawane były za element damskiej garderoby. Pojawiły się w okresie średniowiecza i służyły do korygowania sylwetki zgodnie z aktualnymi trendami mody. Moda jednak ciągle się zmieniała, a wraz z nią zmieniały się funkcje tego elementu ubioru.
Za pomocą gorsetów kobiety w Łodzi wyszczuplały talię, utrzymywały prostą postawę oraz podtrzymywały (lub ukrywały) biust. Do gorsetów wstawiano specjalne drewniane lub metalowe fiszbiny, a ich oprawy w różnych okresach wykonywano ze skóry, drewna lub metalu.
Z czasem gorsety ewoluowały, stawały się prostsze i bardziej miękkie, aby nie obciążać kobiety tak bardzo. Mimo to nadal były niewygodne – mocno ściskały klatkę piersiową, brzuch i talię, co prowadziło do problemów zdrowotnych. Nic dziwnego, zważywszy na fakt, że czasem jeden gorset mógł ważyć nawet dziesięć kilogramów.
Lekarze, zielarze, uzdrowiciele i wszyscy związani z ochroną zdrowia odnosili się do gorsetów z ostrożnością, nie aprobowali ich noszenia, choć oczywiście nie mogli zmienić mody. Nawet jeśli kobieta miała problemy zdrowotne, potrafiła założyć gorset, aby sprostać ówczesnym trendom w modzie. Na szczęście, z czasem liczba tragicznych przypadków wywołanych przez ten niebezpieczny element ubioru wymusiła rezygnację z tak sztywnych metod modelowania sylwetki.
XX wiek i biustonosze w łódzkiej modzie
XX wiek przyniósł pojawienie się biustonoszy w modzie. W rzeczywistości wynaleziono je wcześniej, w XIX wieku, kiedy pierwsze tego typu wyroby opatentowano w Anglii.
Masowa produkcja biustonoszy rozpoczęła się jednak nie w Europie, a w USA, skąd zaczęto je masowo wysyłać w różne zakątki świata. W następnym stuleciu ten element bielizny stał się niezbędny elementem garderoby każdej łodzianki.
Pierwsze biustonosze były mało wygodne, skupiały się wyłącznie na funkcji podtrzymywania biustu, nie uwzględniając komfortu. W ich konstrukcji używano metalowych elementów oraz napiętego jedwabiu, co często krępowało ruchy i powodowało dyskomfort, a nawet mogło zranić.
Po I wojnie światowej w łódzkiej modzie pojawiła się lepsza opcja podtrzymania piersi. Były to biustonosze bandażowe, wygodne, proste i praktyczne. Cieszyły się dużą popularnością, zwłaszcza wśród pracownic łódzkich fabryk. Nie było wtedy dużego wyboru, więc modele były niemal identyczne. Na estetykę tych biustonoszy nie zwracano uwagi – ich zadaniem było przede wszystkim spełnianie funkcji praktycznych.
Bielizna w Łodzi w czasach PRL-u

W latach powojennych asortyment bielizny dla kobiet i mężczyzn w Łodzi był dość szeroki. Miasto z rozwiniętym przemysłem tekstylnym umożliwiało zakup koszul nocnych, kalesonów, majtek, staników, a nawet strojów kąpielowych. Jednak różnorodność kolorów, wzorów i krojów była wtedy ograniczona – praktycznie nie istniała.
Kobiety nosiły tradycyjne koszule nocne z naturalnych tkanin, takich jak len i bawełna, proste w kroju i sięgające poniżej kolan, zgodnie z ówczesną modą.
Mężczyźni z kolei nosili kalesony i koszule, które miały zapewniać komfort i ciepło.
Bielizna w czasach PRL-u była powszechnie dostępna i stanowiła podstawowy element garderoby. Produkowano ją z myślą o funkcjonalności i praktyczności – wszystkie części bielizny miały podtrzymywać biust, zakrywać intymne części ciała oraz zapewniać ciepło. Bielizna była również bardzo prosta: brakowało ozdób, zróżnicowanego kroju i wzorów. Podczas gdy za oceanem stawała się już kolorowa i różnorodna, w krajach zniewolonych przez reżim radziecki pozostawała mocno ograniczona.
Rewolucja w strojach kąpielowych

Stroje kąpielowe to wynalazek sięgający dawnych czasów, które w różnych epokach wyglądały inaczej. Na początku ubiegłego stulecia stanowiły dość uciążliwy element kobiecej bielizny, ale wkrótce nastąpiła zmiana. Wraz z rozwojem mody, stylu i rosnącej roli kobiet w społeczeństwie stroje kąpielowe zyskały większą różnorodność.
Coco Chanel dokonała rewolucji modowej i wpłynęła na kształtowanie nowej kultury plażowej. W latach 60. do 90., kiedy ikona mody Brigitte Bardot zaczęła promować nowy wizerunek kobiecości, strój kąpielowy na zawsze stał się symbolem kobiecej atrakcyjności.
Od lat 90. po czasy współczesne w modzie dominuje idea akceptacji własnego ciała i atletyczna sylwetka. Idea „przygotowywania ciała na plażę” odeszła w przeszłość, ustępując miejsca pragnieniu cieszenia się naturalnym pięknem własnej sylwetki.
Zródła:
- https://lodz.naszemiasto.pl/spod-spodu-do-muzeum/ar/c13-6498201
- https://www.dresscode.pl/blog-dressschool/historia-damskiej-bielizny/
- https://lifein.pl/krotka-historia-damskiej-bielizny/
- https://stan.ua/uk/article/istoria-korseta
- https://edukacjamuzealnalancut.blogspot.com/2020/05/niezwyka-historia-bielizny.html